डॉ. महेंद्र मोहन गुजर
मु. पो. ओणी
ता. राजापूर, जि. रत्नागिरी
आरोग्य अभियानातून स्वच्छतेचा संदेश; निरोगी गांव, निर्मल गाव हाच उद्देश
आरोग्य म्हणजे नुसते शरीराचे आजार व त्यावरील वैध्यकीय उपाय नव्हेत. आरोग्याकडे सर्व दृष्टीने पाहिले पाहिजे. म्हणजे लक्षात येईल आरोग्याचा विचार हा सर्वांगीण झाला पाहिजे. मुळात सद्यस्थित लांजा-राजापूर मधील शासकीय रुग्णालयीन सुविधा अपुऱ्या आहेत हे खरय. त्या सक्षमपणे येथील जनतेला मिळाव्यात यासाठी “मुचकुंदी परिसर विकास संघ” फार उत्तमप्रकारे काम करीत आहे. सरकारी आरोग्यसेवेचा लाभ घेताना येथील जनतेची गैरसोय होत आहेच. त्यावर रडत न बसता एकविचाराने, एकजुटीने अव्यवस्थेवर आवाज उठविणे गरजेचे आहे. शासन, प्रशासन यांना गैरसोयी निदर्शांत आणून देणे आपला अधिकार आहे. आरोग्य ही मुलभूत गरज आहे. त्यामुळे समाजातील दुर्बळ घटकांपर्यंत या सेवेचा लाभ घेता. कारण हा आपल्या सर्वांचाच हक्क आहे आणि तो आपल्याला मिळवलाच पाहिजे. आरोग्य सेवेअंतर्गत
मुलभूत गरजा जर मिळत नसेल तर ती जनतेच्या हक्काची पायमल्लीच.
आरोग्य सुविधांवर बोलताना आपल्या लक्षात येईल की, छोट्या छोट्या रोगाचे निदान करावयाचे असेल तरीही येथील लोक खाजगी दवाखाने गाठतात. बहुधा याची अनेक कारणे असू शकतात. वैद्यकीय कर्मचारी यांच्या निवस्थानाची योग्य सोय नसल्याने ग्रामीण ठिकाणी काम करण्यास थोडी नाराजी आणि त्यामुळे सहसा ग्रामीण भागाकडे वळत नाहीत. अपुऱ्या मनुष्यबळामुळे वैद्यकीय कर्मचारी यांच्यावर आधीच ताण असतो. अपुऱ्या साधनसामुग्री व मनुष्यअभावी सरकारी रुग्णालयात दिरंगाई किंवा तसे मार्गदर्शनही मिळत नाही. सध्यस्थितीत आवश्यक यंत्रणे आणि वैद्यकीय तज्ञ यांची रिक्त जागा भरणे आवश्यक आहे. यासाठी शासनाने जिल्हा रुग्णालायासोबत तालुक्याच्या आरोग्य केंद्राकडे विशेष लक्ष्य घालून सेवा सक्षमपणे राबविण्यासाठी प्रयत्नशील असावेत. पण आज मात्र फार संकुचित पद्धतीने या प्रश्नांकडे पाहिले जाते. माझ्या गावात सरकारी दवाखाना (PHC) उपकेंद्र अगदीच नाहीतर आशा कार्यकर्त्या आहेत आणि आम्हाला वेळेवर लसीकरण केले तसेच गरजेला औषधे दिली म्हणजे झाले अशी मनाची समजूत आहे. हे फार वाईट आहे.
मित्रहो, आरोग्य सुविधांकरिता विचारमंथन करत असतना प्रथम आपण ग्रामपातळीवर प्राथमिक पद्धतींचा अवलंब करून आपण स्वतःचे आरोग्य सदृढ ठेवण्यात यशस्वी होऊ.
i) आरोग्य पाणी, ii) शुद्ध पाणी आणि iii) आरोग्याबद्दलची अंधश्रद्धा.
स्वतःचे आरोग्य जपणूक करणे हे देखील आपले आद्य कर्त्यव्य आहे. सार्वजनिक आरोग्य, जलविषयक आरोग्य, सामुदायिक आरोग्य या बाबी बघणे तितकेच गरजेचे आहे. त्याला आपल्या ग्रामपंचायतीपासून सुरुवात करणे महत्वाचे आहे. त्यासाठी प्रथम ग्रामपंचायतीचे आरोग्य म्हणजे काय तर सदस्य सुज्ञानी असणे आवश्यक आहे. त्यांना आपल्या गावातील आरोग्यासाठी आवश्यक काय गोष्टी करता येतील याची जाणीव असणे महत्वाचे आहे. त्यासाठी स्वताच्या घरापासून सुरुवात करावी लागेल. घरात पुरेसा उजेड, घर परसवन स्वच्छ असणे, सांडपाण्याची योग्य व्यवस्था इत्यादी गोष्टी करता येतील. यात घरातील व भोवतालच्या केर कचऱ्याचे व्यवस्थापन करणे आवश्यक आहे. अशाप्रकारे सदस्यांनी स्वतःचा आदर्श निर्माण करावा. त्यानुसार गावातील सर्व घरांचे नियोजन व अंमलबजवाणी होणे फार गरजेचे आहे. आरोग्य अभियान राबवून ग्रामपंचायत पिण्याच्या पाण्याचे योग्य व्यवस्थापन, जलस्रोत, सार्वजनिक व खाजगी जलपाण्याची स्वच्छता जपणूक करू शकते. तसे विचार मनात आणले पाहिजे. वेळोवेळी निर्जंतुकीकरण करणे, नेहमी पाणी तपासणी करणे. सर्व ग्रामस्थांना १२ महिने पुरेसा पाणीपुरवठा करणे जेणेकरून वैयक्तिक आरोग्याची काळजी घेतली जावू शकते. शालेय आरोग्यावर विध्यार्थी कर्मचारी यांचे आरोग्य व १००% लसीकरण याबाबत जागृत असणे. यावर ग्रामपंचायत आपल्या गावातील लोकांची काळजी घेऊ शकते. सार्वजनिक पाण्याच्या ठिकाणी अस्वच्छता किंवा आरोग्याला अपायकारक द्रव्य मिसळत असेल तर त्यावर बंधने घालावीत. अशाप्रकारे आपण मुळातच रोग जडण्यापासून स्वत:ला पर्यायाने गावाला निरोगी बनवू शकतो.
यासोबत ग्रामस्थांचे वेळोवेळी आरोग्य विषयावर प्रबोधन करणे महिला मंडळ तसेच बचत गट यांच्या आरोग्यविषयक जागृती करणे.. आढावा घेत राहणे. या प्राथमिक गोष्टी ग्रामीण स्तरावर केल्यास गावातील ५०% तरी आरोग्य हे सुधारण्यास सहकार्य होऊ शकेल. याच सामाजिक बांधिलकीने संस्थेच्या या लढ्यात सहभागी व्हा! एकसघ व्हा! विकासाची उंची गाठा!
This stands out compared to similar posts I have read recently, less noise and more substance, and a look at honeyandhustle kept that gap going, you can really feel the difference between content made by someone who cares versus content made to fill a publishing schedule for an algorithm trying to keep growing somehow.
Получите бесплатную юридическую консультацию прямо в Telegram. Переходите по запросу задать вопрос адвокату бесплатно в Telegram – Чат-бот поможет быстро задать вопрос юристу, описать ситуацию и получить правовую помощь онлайн или по телефону без регистрации из любого региона. Удобный формат для консультаций по семейным, жилищным, трудовым, наследственным, имущественным и другим юридическим вопросам.
Skipped a meeting reminder to finish the post, and a stop at fabricfalcon held me past another reminder, when content beats meetings the writer is doing something extraordinary because meetings have institutional support behind them and yet good writing can still occasionally win that competition for attention which I find heartening today.
Now appreciating that I did not feel exhausted after reading, and a stop at boatlifebazaar extended that energising quality, content that leaves me with more attention than it consumed is rare and the gap between draining and energising content is real over the course of a typical day spent reading widely online.
Thanks for keeping things clear and to the point, that is honestly hard to find online these days, and after reading through trafficthrive the message stayed consistent which makes me trust the information being shared more than I usually do on similar pages that cover this same kind of topic.
Thanks for the readable length, I finished it without checking how much was left, and a stop at buildabrigade kept me reading the same way, when I stop noticing the length of a piece because the content is engaging enough to sustain attention without willpower the writer has done their job well today.
Felt like I was reading something written by someone who actually thinks about the topic rather than reciting it, and a look at orderswift reinforced that impression, the difference between recited content and considered content is huge and this site clearly belongs to the latter category which I appreciate as a careful reader looking for substance.
Worth saying that the quiet confidence of the writing is what landed first, and a look at mensmodevault continued that quiet quality, confident writing without the loud display of confidence is a rare combination and this site has clearly developed both the knowledge and the editorial restraint to land that combination consistently.
Even from a single post the editorial care is clear, and a stop at airfryerables extended that care across more pages, the kind of attention to quality that shows up in every paragraph is what separates serious sites from the rest and this one has clearly invested in that paragraph level attention across what I have read.
Quiet confidence runs through the whole post, no need to shout to make the points stick, and a stop at kidskiosk carried that same restrained voice forward, content that respects the reader by trusting its own substance rather than dressing it up in theatrical language is what I look for online and rarely actually find these days.
Now noticing that the post did not mention the writer at all, focus stayed on the topic, and a look at modernmosaic continued that author absent quality, content that disappears the writer to focus on the substance is a particular kind of generosity and this site has clearly chosen the substance over the personality consistently.
Skimmed first and then went back to read carefully, and the careful read paid off in places I had missed, and a stop at tablettrader got the same treatment, the rare site whose content rewards a second pass is content I want more of in my regular rotation rather than disposable single read articles.
Comfortable read, finished it without realising how much time had passed, and a look at bulkingbasket pulled me into more pages the same way, the absence of friction in good content lets time disappear and that is one of the highest compliments I can pay any piece of writing I find online during a regular search session.
Really grateful for content like this, it does not waste my time and it does not insult my intelligence either, and a quick look at cablecorner was the same, balanced respectful writing that makes a person feel welcome rather than rushed through pages of forced engagement just to keep clicking around.
Looking for similar voices elsewhere has come up empty in my recent searches, and a stop at samplesuite extended the search frustration, the rare site that does what no other does in quite the same way is precious and this one has clearly developed a particular approach that I have not been able to find duplicates of.
Really like that there are no exclamation marks or all caps shouting throughout the post, and a quick visit to foundflow maintained the same calm voice, restraint in punctuation signals confidence in the content and this site clearly trusts its substance to do the persuading rather than relying on typographic emphasis.
Thanks for the readable length, I finished it without checking how much was left, and a stop at globalgearshop kept me reading the same way, when I stop noticing the length of a piece because the content is engaging enough to sustain attention without willpower the writer has done their job well today.
A small thank you note from me to the team behind this work, the post earned it, and a stop at ledgerlantern suggested more thanks would be in order over time, recognising the people who do good writing online is something I try to remember to do because the alternative is silence and silence rewards mediocrity unfortunately.
Appreciated the way each section connected smoothly to the next without abrupt jumps, and a stop at ssdsanctuary kept that flow going nicely, transitions are something most blog writers ignore but the difference is huge for the reader who is trying to follow a sustained line of thought today across many different topics.
This filled in a gap in my understanding that I had not even noticed was there, and a stop at metricmint did the same, the kind of post that gives you more than you expected when you first clicked through from somewhere else, a real find for anyone curious about the area covered here.